In het hart van de Vlaamse Ardennen, waar de tijd lijkt te vertragen en de natuur haar eigen ritme dicteert, bewijst Horebeke – één van de kleinste gemeenten van België – dat ware impact niet afhankelijk is van luidruchtig vertoon, maar van doortastend handelen. Onder de bezielende leiding van burgemeester Tom Simaeys en met de frisse blik van tweede schepen Florian Vande Walle, zet het gemeentebestuur concrete stappen om het klimaat te omarmen en haar inwoners een gezondere leefomgeving te bieden. Het project rond de ontharding en natuurlijke herinrichting van de speelplaats van de Buitenschoolse Kinderopvang, beter bekend als “Het Pompulieke”, is hier een lichtend voorbeeld van.
Wat ooit begon als een voorstel van de toenmalige oppositie in april 2022, bleef de afgelopen twee jaar onnodig op de plank liggen. Terwijl de schijnwerpers vroeger op andere, meer feestelijke gebeurtenissen waren gericht, bleef het Pompulieke wachten op concrete actie. Het is dan ook een logische en noodzakelijke stap voor de nieuwe schepen van Jeugd, Florian Vande Walle, om direct werk te maken van de ontharding en vergroening. De speelkoer van Het Pompulieke, ingesloten tussen hoge muren en met slechts een klein grasveldje, was tijdens de zomermaanden een ware hitteplek. Verharding absorbeert immers warmte en straalt die terug uit, wat leidt tot een oncomfortabel hitte-eilandeffect, zeker voor jonge kinderen en senioren.
Het was dan ook een logische en noodzakelijke stap voor de nieuwe schepen van Jeugd, Florian Vande Walle, om dit project met prioriteit aan te pakken.
Florian Vande Walle
De eerste fase van de transformatie is reeds voltooid: een houten constructie is geplaatst en een deel van de grootste muur is onthard. Deze ingrepen creëren nu al welkome schaduw op de koer met behulp van een schaduwdoek, wat de zomerse dagen voor de aanwezige kinderen aangenamer maakt. De verdere ontharding staat gepland voor september, wanneer de schoolkinderen weer in de klas zitten en de koer tijdens schooluren vrijer is. Ook de aanplant van de diverse flora zal pas in het najaar plaatsvinden, om de jonge planten de beste start te geven.
De voordelen van een natuurlijkere speelplek
De positieve effecten van deze ontharding zijn legio. Naast het verminderen van het hitte-eilandeffect, draagt meer natuurlijke ruimte bij aan een betere luchtkwaliteit en algehele gezondheid. Vegetatie zuivert de lucht, wat stress reduceert en longproblemen kan verminderen. Bovendien dempen bomen en verticaal groen het ‘klankkast’-effect van een ommuurde speelplaats, wat resulteert in een stillere en rustigere omgeving met welzijns- en gezondheidsvoordelen. Zelfs voedselproductie behoort tot de mogelijkheden, door verharde oppervlakken te verwijderen en de bodem te herstellen.
De plannen voor Het Pompulieke zijn doordacht en kindvriendelijk. Langs de langste zuidgerichte muur wordt een strook van ongeveer 1 meter breed onthard, waar leifruitbomen (appels en peren) en bessenstruiken zullen groeien. Tussen de twee muren komt een houten pergola met klimplanten, die in de zomer schaduw biedt en in de winter zonlicht doorlaat. In het midden van de koer worden zitbanken op maat van de kinderen geplaatst onder een onthard gedeelte. Zelfs het tuinhuis en de betonplaat eronder verdwijnen, om plaats te maken voor een grotere graszone en een nieuw speeltoestel. De huidige wip wordt eveneens vervangen.
Betrokkenheid van de jeugd en de gemeenschap
Een bijzonder initiatief is de oproep aan de kinderen van Het Pompulieke om vogelhuisjes te timmeren en te schilderen tijdens de najaarsvakantie, met hulp van de gemeentearbeiders. Deze huisjes zullen dan links van de poort geplaatst worden, als onderdeel van een vogelvriendelijke tuin die de “5 V’s” (Voedsel, Veiligheid, Verbinding, Verblijfplaats, Variatie) promoot. Ook de rode snelbouwmuur rechts van de poort krijgt een artistieke make-over: via een oproep in het gemeentelijk infoblad “Heerlijk Horebeke” en sociale media, mogen kinderen hun “wilde kleine dieren” ontwerpen, waarvan de leukste tekening op de muur wordt uitgetekend.
Dit project, dat volledig door de gemeentearbeiders wordt uitgevoerd – waarvoor de technische dienst dan ook een welverdiende dankbetuiging verdient – toont aan dat Horebeke, zonder veel lawaai, het verschil maakt. Het is een inspirerend voorbeeld van hoe een kleine gemeente, met de juiste instelling en een vooruitziende blik, een grote impact kan hebben op het welzijn van haar jongste inwoners en op de strijd tegen klimaatverandering. Horebeke bewijst dat “doen zonder veel lawaai” de meest effectieve weg is naar een verbeterde, aangenamere leefomgeving voor iedereen.