Geraardsbergen. Verzaagde auto-onderdelen uit de Dender in Schendelbeke doen de hoop op een doorbraak in het Bendeonderzoek oplaaien. David Van de Steen en amateurspeurders vermoeden restanten van een vluchtwagen. Maar een officiële bevestiging ontbreekt. Model, kleur en verdachte beschadigingen leveren voorlopig vooral vragen op. Wie al van de gevonden Bende-wagen spreekt, loopt op het bewijs ver vooruit.
Volgens betrokkenen haalden magneetvissers in de zomer onderdelen boven, waaronder een kofferklep met mogelijk een kogelgat. Op donderdagavond 8 oktober volgde een duikoefening van de brandweer nabij jeugdherberg ’t Schipken. Daarbij werden opnieuw stukken bovengehaald, die de politie meenam. Beide momenten worden in de berichtgeving soms vermengd. De duikoefening was bovendien geen officieel aangekondigde gerechtelijke zoekactie.
David Van de Steen, overlever van de aanslag in Aalst, was aanwezig, samen met politiemannen Eddy Nevens en André Van der Elst. Nevens schoot destijds op de vluchtwagen; Van der Elst hielp Van de Steen. Hun aanwezigheid maakt de zoektocht beladen, maar bewijst niets over de herkomst van de stukken.
Een Golf is nog geen Bende-wagen
Amateurspeurders spreken over een grijsgroene Golf van het tweede type. Onder de vondsten zouden carrosseriedelen, een injectiepomp en een fragment van een motorblok zitten. Van de Steen beschreef tegenover Belga onderdelen van een Golf GTI uit de periode 1984–1990. Dat is geen openbaar gemaakte technische identificatie door bevoegde onderzoekers.
Een passend model, een vergelijkbare kleur en een mogelijke bouwperiode kunnen onderzoek rechtvaardigen. Ze identificeren geen individuele auto. Daarvoor zijn bijvoorbeeld een uniek voertuigidentificatienummer of specifieke sporen nodig die overeenstemmen met het dossier. Zulke onderzoeksresultaten zijn in de geraadpleegde bronnen niet openbaar gemaakt.
Ook een gat in een kofferklep wordt niet vanzelf een kogelgat omdat ooit op een vluchtwagen werd geschoten. Hoe die beschadiging ontstond, moet technisch worden vastgesteld.
Verdacht is niet hetzelfde als bewezen
Volgens Van de Steen wilde iemand door het verzagen voorkomen dat de wagen werd teruggevonden. Dat is een mogelijke verklaring, geen vastgestelde toedracht.
Ook de bewering dat het versnijden een bekende werkwijze van de Bende was, wordt betwist. De beheerder van de gespecialiseerde Vlaamse Bendewebsite verwijst naar uitgebrande voertuigen en de achtergelaten Saab. Een veronderstelde werkwijze kan dus niet zomaar als herkenningsteken worden opgevoerd.
Hetzelfde geldt voor de zakken waarin onderdelen zaten. Speurders zien overeenkomsten met zakken die in 1986 in Ronquières werden gevonden. De websitebeheerder noemt ze gewone zwarte vuilniszakken. Zonder specifieke kenmerken heeft die vergelijking nauwelijks bewijskracht.
Het verhaal over de vermiste Golf wringt
Een belangrijk probleem zit in het feit dat de Golf uit Aalst nooit werd teruggevonden. De officiële dossierwebsite van de federale politie vermeldt wel een uitgebrande driedeurs Golf in het bos van La Houssière, kort na de aanslag. De gespecialiseerde Bendewebsite beschrijft die als de in Erps-Kwerps gestolen wagen die bij Eigenbrakel, Overijse en Aalst werd gebruikt.
Over verschillende Golfs en hun rol bestaan discussies. Wie beweert dat nu een vermiste vluchtwagen is opgedoken, moet daarom eerst uitleggen welke auto wordt bedoeld en waarop die identificatie steunt. Een theorie over een andere Golf is geen vaststaand feit.
Van de Steen verwijst daarnaast naar oude tips uit het criminele milieu over een gedumpte wagen nabij Geraardsbergen. Zonder de oorspronkelijke verklaringen, hun datering en controle blijft hun bewijskracht echter onduidelijk.
De Bende liet 28 doden achter, onder wie acht in Aalst op 9 november 1985. De behoefte aan antwoorden is begrijpelijk. Juist daarom mogen hoop en bewijs niet worden verward. De onderdelen verdienen onderzoek. De conclusie dat ze van een Bende-wagen komen, verdient voorlopig vooral terughoudendheid.
Julien Borremans